Konflikt wspólników niemal zawsze znajduje negatywne przełożenie na sytuację spółki. Toczący się w spółce spór może doprowadzić do zablokowania możliwości podejmowania kluczowych decyzji, co z kolei może doprowadzić do utraty wysokiej pozycji firmy na rynku. Rozwiązanie toczącego się w spółce sporu jest zatem w interesie zarówno samych wspólników, jak i spółki. W sytuacji sporu w spółce warto rozważyć skorzystanie z mediacji.

Czym jest mediacja?

Mediacja jest alternatywną metodą rozwiązywania sporów (ADR), w której osoba trzecia (mediator) pomaga stronom konfliktu dojść do porozumienia. Celem mediacji jest wypracowanie rozwiązania satysfakcjonującego dla wszystkich stron sporu. Aby było to możliwe, proces mediacji powinien być oparty na kilku podstawowych zasadach:

  1. zasada dobrowolności – dobrowolność jest cechą odróżniającą mediację od postępowania sądowego. Strona konfliktu może już na początku odmówić udziału w mediacji, a także zrezygnować z mediacji na każdym jej etapie,
  2. zasada bezstronności mediatora – bezstronność mediatora powinna się przejawiać w równym traktowaniu stron konfliktu i braku stronniczości. Mediator powinien niezwłocznie ujawnić stronom okoliczności, które mogłyby wzbudzić wątpliwości co do jego bezstronności,
  3. zasada poufności – celem tej zasady jest zapewnienie stronom konfliktu możliwości otwartego formułowania żądań i składania oświadczeń. Zasada poufności przejawia się w dwóch aspektach: wyłączenia jawności postępowania mediacyjnego oraz obowiązku zachowania w tajemnicy informacji uzyskanych w wyniku mediacji.

Zalety mediacji

Podstawową zaletą mediacji jest możliwość rozwiązania sporu szybciej niż w drodze postępowania sądowego. Zgodnie z danymi udostępnionymi przez Ministerstwo Sprawiedliwości, około 60 % mediacji w sprawach gospodarczych w 2018 roku zakończyło się w ciągu maksymalnie 3 miesięcy. Oczywiście nie wszystkie z tych mediacji skutkowały rozwiązaniem sporu, jednak nawet jeśli próba mediacji była nieskuteczna i w ostateczności strony zdecydowały się aby sprawę rozstrzygnął sąd, to mediacja nie przedłużyła znacznie postępowania.

Z uwagi na to, że w przypadku mediacji to same strony kształtują postanowienia ugody, skonfliktowane strony mają większy wpływ na sposób zakończenia sporu. Osiągnięte porozumienie może w kompleksowy sposób regulować sporne kwestie, co z kolei może przyczynić się do trwałego uregulowania relacji między stronami. Dzięki temu, że strony same określają treść wiążącego ich porozumienia, istnieje większa szansa, że będą one przestrzegać wiążących je postanowień.

W przypadku konfliktu wspólników w spółce, mediacja pozwala na rozwiązanie sporu w poufności wobec pracowników i kontrahentów. Jest to istotna zaleta w porównaniu do postępowania sądowego, gdzie pracownicy mogą zostać wezwani na świadków, co często przekłada się na złą atmosferę w firmie. Proces sądowy jest także często niepokojącym sygnałem dla kontrahentów spółki, którzy mogą być zaniepokojeni o jej dalsze funkcjonowanie.

Więcej na temat alternatywnych metod rozwiązywania sporów (ADR) przeczytasz na naszym  portalu Doradzamy.to w artykule Konflikt wspólników nie zawsze musi skończyć się w sądzie! Jakie są alternatywne sposoby rozwiązywania sporów?

Tomasz Rutkowski, Martyna Kunke